Khái niệm và 2 vai trò chính của bảo hiểm trong lĩnh vực bảo hiểm kinh doanh

Mặc dù bảo hiểm đã ra đời từ lâu, song cho đến nay vẫn có nhiều tác giả đưa ra những quan niệm khác nhau về bảo hiểm. Sự khác nhau trong các quan niệm xuất phát từ việc nhìn nhận bảo hiểm ở các góc độ và cách thức tiếp cận khác nhau.

Bảo hiểm là một lĩnh vực rộng và phức tạp hàm chứa yếu tố kinh doanh, pháp lý và kỹ thuật nghiệp vụ đặc thù nên rất khó tìm ra được một định nghĩa hoàn hảo thể hiện được tất cả những khía cạnh đó. Điều quan trọng là cần xây dựng một khái niệm từ góc độ và cách thức tiếp cận hữu ích cho mục đích nghiên cứu.

Vậy, nên định nghĩa bảo hiểm như thế nào? Vai trò của bảo hiểm ra sao?

vnf cong ty bao hiem[1]
Bảo hiểm là gì?

1. Khái niệm bảo hiểm

  • Về phương diện kinh tế

Bảo hiểm là biện pháp chuyển giao rủi ro được thực hiện thông qua hợp đồng bảo hiểm, trong đó bên mua bảo hiểm chấp nhận trả phí bảo hiểm và doanh nghiệp bảo hiểm cam kết bồi thường hoặc trả tiền bảo hiểm khi xảy ra sự kiện bảo hiểm.

Khái niệm trên muốn nhấn mạnh nguồn gốc ra đời của bảo hiểm như một biện pháp chuyển giao hậu quả tài chính của rủi ro; cơ sở pháp lý chi phối mối quan hệ chuyển giao kinh tế này là hợp đồng bảo hiểm; cac chủ thể đặc trưng của quan hệ bảo hiểm là bên mua bảo hiểm và doanh nghiệp bảo hiểm; vấn đề cốt lõi thể hiện quyền và nghĩa vụ của các chủ thể là sự vận động của các nguồn lực tài chính là trả phí bảo hiểm và bồi thường, trả tiền bảo hiểm.

bao hiem nhan tho va thuc te thu vi 1467175699[1]
Bảo hiểm như thế nào?
  • Về phương diện tài chính

Bảo hiểm chính là sự vận động của các nguồn tài lực trong việc huy động sự đóng góp (phí bảo hiểm) của các tổ chức kinh tế và cá nhân tham gia bảo hiểm (mua bảo hiểm), để lập quỹ bảo hiểm và phân phối, sử dung nó bồi thường những tổn thất vật chất, chi trả cho tai nạn bất ngờ xảy ra đối với các đối tượng bảo hiểm.

Thực chất hoạt động bảo hiểm là quá trình phân phối lại một phần thu nhập quốc gia giữa những người tham gia bảo hiểm thông qua người bảo hiểm. Quá trình phân phối này, nhờ có người bảo hiểm, đã làm phát sinh mối quan hệ giữa những người tham gia bảo hiểm với nhau. Bản chất của hoạt động bảo hiểm là những quan hệ kinh tế phát sinh trong quá trình hình thành, phân phối và sử dung quỹ bảo hiểm đảm bảo an toàn cho quá trình sản xuất và đời sống của con người trước những rủi ro, tai nạn có thể xảy ra.

2. Vai trò của bảo hiểm

Hoạt động bảo hiểm không ngừng phát triển và đóng vai trò kinh tế – xã hội quan trọng ở các quốc gia, trong đó trọng yếu là góp phần ổn định tài chính và đảm bảo cho các khoản đầu tư của các tổ chức, cá nhân tham gia bảo hiểm; tập trung vốn, đáp ứng nhu cầu vốn cho nền kinh tế; góp phần tích cực vào việc thực hiện các biện pháp phòng tránh rủi ro, hạn chế tổn thất, mang lại an toàn cho xã hội,…

bao hiem nhan tho la gi vai tro va loi ich cua bao hiem nhan tho[1]
Vai trò của bảo hiểm

a. Vai trò kinh tế của bảo hiểm

Bảo hiểm góp phần ổn định tài chính của các tổ chức, cá nhân tham gia bảo hiểm.

  • Bảo hiểm đóng vai trò trung gian tài chính huy động vốn và đáp ứng nhu cầu vốn cho nền kinh tế

Với phạm vi thị trường hoạt động rộng và sự phong phú của các loại nghiệp vụ bảo hiểm đã làm cho khả năng huy động vốn của các doanh nghiệp bảo hiểm là rất lớn. Qua hoạt động bảo hiểm mà một lượng vốn lớn (phí bảo hiểm) nằm phân tán, rải rác đã được tập trung về một loại tụ điểm tài chính, hình thành nên những quỹ tiền tệ khá lớn.

  • Bảo hiểm hỗ trợ đầu từ nước ngoài vào Việt Nam, thúc đẩy hội nhập kinh tế quốc tế

Sự phát triển của bảo hiểm với sự đa dạng về sản phẩm như bảo hiểm hỏa hoạn, bảo hiểm xây dung và lắp đặt, bảo hiểm nông nghiệp, bảo hiểm hang hải,… có vai trò quan trọng góp phần thu hút vốn đầu tư nước ngoài, tác động đến sự phát triển các ngành kinh tế.

  • Bảo hiểm góp phần ổn định Ngân sách nhà nước

Nhờ có các dịch vụ bảo hiểm mà thị trường bảo hiểm cung cấp, Ngân sách nhà nước sẽ đỡ phải chi các khoản trợ cấp do thiên tai, tai nạn bất ngờ gây ra; đồng thời, các doanh nghiệp bảo hiểm cũng phải đóng góp vào Ngân sách nhà nước các khoản như thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp,… Như vậy, bảo hiểm góp phần ổn định Ngân sách nhà nước, tạo điều kiện để Ngân sách nhà nước đầu tư phát triển kinh tế.

b. Vai trò xã hội của bảo hiểm

  • Bảo hiểm tác động tới công tác phòng tránh rủi ro, hạn chế tổn thất, đảm bảo an toàn cho nền kinh tế xã hội.

Nghề nghiệp bảo hiểm đòi hỏi các tổ chức bảo hiểm có trách nhiệm nghiên cứu rủi ro, thống kê tai nạn, tổn thất; xác định nguyên nhân, đề ra và phối hợp với các ngành, các đơn vị liên quan thực hiện các biện pháp kiểm soát, ngăn ngừa rủi ro, giảm thiểu tổn thất. Hàng năm các doanh nghiệp bảo hiểm đều dành một khoản tiền để trợ giúp hoặc cùng các cơ quan thực hiện các biện pháp phòng tránh. Thực tế, khi xây dựng các quy tắc, điều khoản, biểu phí bảo hiểm cũng như trong quá trình triển khai nghiệp vụ, các tổ chức bảo hiểm luôn chú ý đến việc tăng cường áp dụng các biện pháp phòng tránh cần thiết để bảo vệ đối tượng bảo hiểm, góp phần đảm bảo an toàn cho tính mạng, sức khỏe con người, của cải vật chất của xã hội.

  • Bảo hiểm đã tạo thêm việc làm cho người lao động.

Sự phát triển của hoạt động bảo hiểm có vai trò vĩ mô quan trọng trong giải quyết việc làm cho xã hội. Thị trường bảo hiểm đã thu hút một lực lượng lơn lao động làm việc tại các doanh nghiệp bảo hiểm, doanh nghiệp môi giới bảo hiểm, mạng lưới đại lý bảo hiểm và các nghề nghiệp liên quan như giám định tổn thất, định giá tài sản, giám định sức khỏe,… Trong điều kiện that nghiệp đang ám ảnh nền kinh tế toàn cầu thì sự phát triển của bảo hiểm vẫn được coi là còn nhiều tiềm năng ở các quốc gia góp phần giải quyết tình trạng thiếu việc làm cũng như các vấn đề xã hội liên quan.

  • Bảo hiểm tạo nên nếp sống tiết kiệm và mang đến trạng thái an toàn về tinh thần cho xã hội

Sự tồn tại của thị trường bảo hiểm với nhiều sản phẩm bảo hiểm, đặc biệt là bảo hiểm nhân thọ đã tạo ra một hình thức tiết kiệm linh hoạt, tác động đến tư duy của cá nhân, chủ hộ gia đình, chủ doanh nghiệp. Họ phải suy nghĩ, tính toán và dần dần sẽ có được một ý thức, thói quen về việc dành ra một phần thu nhập để trả phí bảo hiểm với mục đích có một tương lai an toàn hơn.

Thông tin liên hệ tư vấn tài chính

Trên đây là khái niệm cũng như vai trò chính của bảo hiểm mang tính bản chất, vĩ mô. Khi tìm hiểu về bảo hiểm, nên tìm hiểu nó từ nguồn gốc, khái niệm, bản chất của nó trước. Điều đó sẽ giúp chúng ta hiểu sâu hơn về lĩnh vực này cũng như tự đưa ra được hướng phát triển suy nghĩ.

Hãy tưởng tượng 1 ngày thế giới không có bảo hiểm thì sẽ ra sao?

578 views